a-Dekl.
turba ae f
Georges, Ausführliches lateinisch-deutsches Handwörterbuch:
turba, ae, feminin (τύρβη)
I)die lärmende Unordnung einer Menge, die Verwirrung, das Getümmel, Gewühl, Gedränge, der Trubel, Tumult, Lärm
quanta in turba viveremusCic.
maximas in castris effecisse turbas diciturCic.
turba est nunc apud aramPlaut.
di boni, quid turbae estTer.
dum hae silescunt oder consilescunt turbaeKomiker
vom Lärm weniger oder eines einzelnen
inceperat turba inter eosTer.
ecce autem nova turba atque rixaCic.
quas turbas dedit, wie hat er sich unangenehm gemachtTer.
und so
diu etiam turbas dabitTer.
und
mirum adeo nisi frater domi turbam aliquam dederit ebriusCaecil. com. fr.
ne turbam faciatTer.
Insbesondere
a)Sturm = aufgeregtes Wesen, Zornesausbruch
opperiar ut sciam num quidnam haec turba tristitiae adferatTer. Andr. 235 Sp.
tum illae turbae fientTer. Andr. 380
b)Plural: turbae, Umtriebe, Ränke
tuae mihi turbae non placentPlaut. mil. 479
II)metonymisch: die ungeordnete Menge, der Haufen, Schwarm, die Schar
1)zunächst von der Menschenmenge auf der Straße, im Lager usw.
a)überhaupt: das Menschengewühl, der Volkshaufe, das Volk, die Leute
aliquem videre in turbaCic.
ex hac turba et colluvione (hominum) discedamCic.
turbam sub movere (vom Liktor)Liv.
aliquem extrahere turbā oppositis umerisHor.
turba ducum, Umgebung, GefolgeVerg.
und so
mea turbaLiv. 6, 15, 10
circumfusa turba lateri meo, vergleiche unten Nummer 2
turba credulaOv. fast. 4, 312 und (bloß von Titus und Aruns) 2, 716
terrarum nos duo turba sumus, sind nur wir zwei das VolkOv. met. 1, 355
Latonae turba, von deren zwei KindernOv. met. 6, 200
b)insbesondere: = vulgus, verächtlich vom großen Haufen, im Gegensatz zu den Vornehmen, den Befehlshabern usw., der Schwarm
forensisLiv.
admiratio vulgi atque turbaeCic.
consul alter velut unus turbae militaris erat, wie einer aus dem Haufen der GemeinenLiv.
turba navalis mixta ex omni genere hominum, die aus Leuten aller Art gemischte BemannungLiv.
ut te eripias ex ea, quam ego congessi in hunc sermonem, turba patronorumCic. Brut. 332 (vergleiche gleich darauf nec decet te … numerari in vulgo patronorum)
si in turbam exisset ab homine tam necessario se relictum, wenn es unter das Kriegsvolk (seine Leute) kämeNep.
2)von Göttern, Tieren und Leblosem
Chrysippus magnam congregat turbam ignotorum deorumCic.
turba canumOv.
volucrumOv.
und so
turba mea, mein Häufchen = meine Brut, meine JungenPhaedr. 1, 19, 9 (vergleiche oben Nummer II, 1)
turba rotarumOv.
iaculorumOv.
arborumOv.
rerumOv.
negotiorumSen.
vulnerumPlin.
inanium verborum, leerer WortschwallQuint.
querelarum, Schwall von Kl.Iustin.
turbam tantummodo congregat, ex qua sine discrimine occupet proximum quodque, er sammelt eine bloße MasseQuint. 10, 1, 7 Halm
Charlton T. Lewis, An Elementary Latin Dictionary:
turba, ae, feminine TVR-, a turmoil, hubbub, uproar, disorder, tumult, commotion, disturbance
ut exsistat ex populo turbaCic.
fugientiumCaes.
turbā atque seditionibus sine curā alunturSall.
A brawl, disturbance, quarrel
iam tum inceperat Turba inter eosTer.
turba atque rixaCic.
A disorderly multitude, crowd, throng, mob, band, train, troop
videt in turbā VerremCic.
cum ex hac turbā et col luvione discedamCic.
IliadumVerg.
A great number, throng, multitude
plebes, turbā conspectior cum dignitates deessentLiv.
omnis eum stipata tegebat Turba ducumVerg.
canumOv.
turba mea, i.e. my broodPhaedr.
iaculorumOv.
The common crowd, vulgar, mass
velut unus turbae militarisLiv.
poëtarum seniorumHor.
ignotorum deorumCic.
Text based on data provided by Perseus Digital Library, with funding from The National Endowment for the Humanities. Original version available for viewing and download at http://www.perseus.tufts.edu