a-Konjugation

nūntiāre

nūntiō  nūntiāvī  nūntiātum

Georges, Ausführliches lateinisch-deutsches Handwörterbuch:

nūntio, āvī, ātum, āre (nuntius), mündlich verkündigen, ankündigen, melden, anzeigen, hinterbringen

I)im Allgemeinen

nuntium optabilemPlaut.

vera (v. d. Sinnen)Cic.

salutem alicui alcis verbis, von jemanden einen Gruß vermelden, von jemanden grüßenCic.

prodigiaLiv.

hoc proelium, hanc pugnamCaes.

alicui bellum, ankündigenLiv.

horasMart.

initia vigiliarum per centurionem nuntiariTac.

non enim dubito quin celerius tibi hoc rumor quam ullius nostrûm litterae nuntiarintCic.

mera mihi monstra nuntiarat, er hatte mir den Zustand als höchst gefährlich geschildertCic.

mit Angabe wohin?

res celeriter isti domum nuntiaturCic.

haec nuntiant domum AlbaniLiv.

eadem et in Asiam Antigono per epistulas nuntiatIustin.

occiso Sex. Roscio quis primus Ameriam nuntiat? bringt die N. (davon) nach A.?Cic.

Pompeio in hortos nuntiavitCic.vergleiche Fabri Liv. 23, 19, 11

praecipe, quae ad patrem vis nuntiariPlaut.

quae nuntiare hinc te volo in patriam ad patremPlaut.s. Brix Plaut. capt. 357

mit Angabe wo?

quae res cum nuntiata Carthagine essetIustin.

et Corintho et Athenis et Lacedaemone nuntiata est victoriaIustin. (vergleiche unten »Passiv mit Akkusativ und Infinitiv«)

mit de und Ablativ

cum paulo ante esset de hoc Tempsano incommodo nuntiatumCic.

Philippis Thessalus quidam de futura victoria nuntiavit auctore CaesareSuet.

mit folgendem indirekten Fragesatz

abi nunciam intro, atque illa si iam laverit, mihi nuntiaTer.

mit folgendem Infinitiv

nuntiat patri abicere spemTac. ann. 16, 11

mit folgendem AcI

qui (equites) nuntiarent prope omnes naves afflictas esseCaes.

quem ad Sullam nuntiatum mittit paratum sese (esse) facereSall.

nuntiant principibus Argitheam (nach A.) se venturum (esse) cum Aetolorum delectisLiv.

nuntians (der Meldung erstattende) centurio, factum esse quod imperassetTac.

te in urbe teneri nuntiabant litteraePlin. ep.

Passiv, mit NcI

utinam meus nunc mortuus pater ad me nuntieturPlaut.

oppugnata domus C. Caesaris per multas noctis horas nuntiabaturCic.

adesse nuntiaturCaes.

iamiamque adesse eius equites falso nuntiabanturCaes.

mit AcI

nuntiatur piratarum naves esse in portuCic.

und unpersönlich

Romam erat nuntiatum fugisse AntoniumCic.

et Anagniae et Fregellis nuntiatum est murum portasque de caelo tactasLiv.

nuntiatum Romae est Cimbros e Gallia in Italiam transisseEutr.vergleiche Fabri Liv. 22, 54, 9

mit folgendem ut und Konjunktiv

nuntiate, ut prodeat forasPlaut.

viatorem misit, qui consuli nuntiaret, ut sine lictoribus ad dictatorem veniretLiv.

paulo post ferunt nuntiatum Simonidi, ut prodiretCic.

mit folgendem bloßem Konjunktiv

nuntiavit Pisoni Roman ad dicendam causam veniretTac. ann. 2, 79

iubet nuntiari miserae dicendam ad causam postero die adessetTac. ann. 11, 37

mit folgendem ne und Konjunktiv

ad praefectos mittit, qui nuntiarent, ne hostes proelio lacesserentCaes. b. G. 4, 11, 6

delegit centurionem, qui nuntiaret regibus, ne armis disceptarentTac. ann. 2, 65

Ablativus absolutus

quo mortuo nuntiatoCic.

und absolut

nuntiato = auf diese NachrichtLiv. und = da die Nachricht einlief, mit folgendem AcITac.

absolut

bene nuntias, du bringst gute NachrichtTer. Hec. 642

II)insbesondere: bei der Behörde anzeigen, angeben, wie herrenloses Gut beim FiskusICt.

besonders: einen zu unserem Nachteil unternommenen Neubau und so dagegen Einspruch erhebenICt.

Archaistisch im Gesetzstil nontiata esseCorp. inscr. Lat. 1, 201. lin. 5; wegen der Schreibung siehe nūntius am Ende

Charlton T. Lewis, An Elementary Latin Dictionary:

nūntiō, (not nūnc-), āvī, ātus, āre nuntius, to announce, declare, report, relate, narrate, make known, inform, give intelligence of

occiso Roscio, qui primus Ameriam nuntiat? is the first to bring word?Cic.

Bene, nuntias, bring good newsTer.

quā re nuntiatā, Caesar, etc., on hearing thisCaes.

si ne sensūs quidem vera nuntiantCic.

re nuntiatā ad suosCaes.

tibi hocCic.

nuntiare, prope omnes navīs adflictas esseCaes.

regi vestro, regem deos facere testīsLiv.

quem ad Sullam nuntiatum mittit, facere, etc.Sall.

nuntiat patri abicere spemTac.

aquatores premi nuntianturCaes.

ruere in agris nuntiabantur tectaLiv.

adesse eius equites nuntiabanturCaes.

nuntiatum est nobis a M. Varrone venisse eum RomāCic.

nuntiato, when the news cameLiv.Tac.

To give orders, carry commands, direct

qui Catilinae nuntiaret, ne eum alii terrerentSall.

mittit, qui nuntiarent, ne hostīs lacesserentCaes.

nuntiatum, ut prodiretCic.


Text based on data provided by Perseus Digital Library, with funding from The National Endowment for the Humanities. Original version available for viewing and download at http://www.perseus.tufts.edu